PDF Drukuj Email

Jak zostać rodziną zastępczą

 

Wszystkie osoby, które chciałyby wziąć udział w rozwiązywaniu problemów dzieci pozbawionych czasowo bądź trwale opieki rodzicielskiej prosimy o kontakt z Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie oraz niżej wymienionymi ośrodkami adopcyjno-opiekuńczymi.

Pomożemy Państwu przygotować się do roli rodziny zaprzyjaźnionej, rodziny zastępczej, zawodowej rodziny zastępczej, rodziny adopcyjnej lub do prowadzenia rodzinnego domu dziecka.

 

Na terenie m. st. Warszawy są to:

  • Publiczny Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy, ul. Nowogrodzka 75, tel. 0-22 622-03-70, 622-03-72,
  • Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy Towarzystwa Przyjaciół Dzieci, ul. Szpitalna 5, tel. 0-22    826-22-15,    827-50-23,
  • Katolicki Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy, ul. Grochowska 194/196, tel. 0-22  818-53-37,  618-92-45,
  • Ośrodek Rodzinnej Opieki Zastępczej Towarzystwa „Nasz Dom”, Aleja Zjednoczenia 34, tel. 0-22  834-60-53-,   834-37-12.

 

Ośrodki te: przygotowują kandydatów do pełnienia funkcji rodzin adopcyjnych, rodzin zastępczych, rodzin zastępczych zawodowych, do prowadzenia placówek rodzinnych. Prowadzą szkolenia, wydają zaświadczenia o ukończeniu tego szkolenia lub zakwalifikowaniu do pełnienia jednej z wymienionych ról, udzielają poradnictwa dla rodziców, których może dotyczyć problem zrzeczenia się władzy rodzicielskiej, organizują bieżące wsparcie dla rodzin zastępczych i adopcyjnych, pomagają przygotować dokumenty dla sądów. W swej bieżącej pracy współpracują z powiatowymi centrami pomocy rodzinie, ośrodkami pomocy społecznej z placówkami opiekuńczo-wychowawczymi, organizacjami pozarządowymi, osobami fizycznymi.

 

Podstawowe informacje na temat organizowania zastępczych środowisk rodzinnych można uzyskać również w Warszawskim Centrum Pomocy Rodzinie.

 

O umieszczeniu dziecka w rodzinie zastępczej decyduje Sąd po rozpatrzeniu sytuacji opiekuńczej dziecka, na wniosek kandydatów na rodzinę zastępczą.

Właściwym do wydania postanowienia w sprawie opiekuńczej dotyczącej dziecka jest Sąd w miejscu zamieszkania tego dziecka, a nie w miejscu zamieszkania kandydatów na rodzinę zastępczą. Za miejsce zamieszkania dziecka przyjmuje się to miejsce, w którym dziecko zamieszkiwało wraz z rodzicami.

 

Warunki wobec kandydatów na rodzinę zastępczą:

Warunki, które muszą spełniać kandydaci na rodzinę zastępczą określa szczegółowo Ustawa z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. .Nr 64, poz.593,z późn. zm.) w art. 73, ust. 1, pkt. 1 - 8:

"Pełnienie funkcji rodziny zastępczej może być powierzone małżonkom lub osobie niepozostającej w związku małżeńskim, jeżeli osoby te spełniają następujące warunki:

  1. dają rękojmię należytego wykonywania zadań rodziny zastępczej;
  2. mają stałe miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  3. korzystają z pełni praw cywilnych i obywatelskich;
  4. nie są lub nie były pozbawione władzy rodzicielskiej, nie są ograniczeni we władzy rodzicielskiej ani też władza rodzicielska nie została im zawieszona;
  5. wywiązują się z obowiązku łożenia na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby, gdy ciąży na nich taki obowiązek z mocy prawa lub orzeczenia sądu;
  6. nie są chore na chorobę uniemożliwiającą właściwą opiekę nad dzieckiem, co zostało stwierdzone zaświadczeniem lekarskim;
  7. mają odpowiednie warunki mieszkaniowe oraz stałe źródło utrzymania;
  8. uzyskały pozytywną opinię ośrodka pomocy społecznej właściwego ze względu na miejsce zamieszkania."

Powyższe warunki wymagane są zarówno w odniesieniu do kandydatów spokrewnionych z dzieckiem, jak i z nim niespokrewnionych.

Nie bez znaczenia jest fakt spokrewnienia z dzieckiem, gdyż w zależności od tego procedura organizowania zastępczego środowiska rodzinnego może się różnić.

Kandydaci spokrewnieni najczęściej starają się o stworzenie rodziny zastępczej dla znanego im dziecka (np. rodzeństwa, wnuków, dalszych krewnych).

Kandydaci niespokrewnieni nie zawsze tworzą rodzinę zastępczą dla konkretnego dziecka, często dopiero po kwalifikacji rodziny uruchamiana jest procedura doboru dziecka z uwzględnieniem jego potrzeb, a także  oczekiwań i kompetencji kandydatów).

Kandydaci do pełnienia funkcji niespokrewnionej z dzieckiem rodziny zastępczej muszą obowiązkowo uczestniczyć w szkoleniu organizowanym przez ośrodek adopcyjno- opiekuńczy, natomiast nie jest to warunek konieczny dla rodzin spokrewnionych, które mogą – jeśli jest taka konieczność  – brać udział w szkoleniu już po umieszczeniu dziecka
w rodzinie.

Przed przystąpieniem do szkolenia lub w jego toku wymagane jest skompletowanie przez Kandydatów niżej wymienionych dokumentów, stanowiących podstawę do zakwalifikowania jako rodziny zastępczej oraz przedłożenia w sądzie.

  • zaświadczenie o braku zdrowotnych przeciwwskazań do sprawowania opieki zastępczej wydane przez lekarza pierwszego kontaktu dla obojga kandydatów osobno
  • zaświadczenie o zatrudnieniu i o dochodach;
  • zaświadczenie o niekaralności obojga małżonków osobno.

Publiczny Ośrodek Adopcyjno- Opiekuńczy w Warszawie oczekuje od kandydatów na niespokrewnioną rodzinę zastępczą złożenia - przed szkoleniem - następujących dokumentów:

  •  wniosek rodziny (osoby) skierowany do Ośrodka określający formę pomocy    dziecku;
  • odpis skrócony aktu małżeństwa;
  • zaświadczenie o zarobkach lub oświadczenie o stanie majątkowym;
  • opinia z miejsca pracy;
  • życiorys;
  • zaświadczenie lekarskie o ogólnym stanie zdrowia;
  • zaświadczenie lekarskie z Poradni Zdrowia Psychicznego;
  • zaświadczenie z Poradni Przeciwalkoholowej;
  • zaświadczenie o niekaralności,
  • podpisanie oświadczenia o wyrażeniu zgody na udostępnienie własnych danych osobowych na potrzeby Ośrodka i Sądu.

Dalsze kroki

Po zgromadzeniu niezbędnych dokumentów, na wniosek Ośrodka Adopcyjno-Opiekuńczego, pracownik socjalny Ośrodka Pomocy Społecznej w miejscu zamieszkania kandydatów przeprowadza wywiad środowiskowy.

  •  Jeśli warunki formalne zostały spełnione Kandydaci skierowani zostają na szkolenie grupowe. Jednocześnie przeprowadzane są rozmowy z pedagogiem i psychologiem lub badania psychologiczne.

Szkolenie dla kandydatów:

  • Szkolenia kandydatów na rodzinę zastępczą odbywają się zgodnie z zatwierdzonymi przez Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej programami szkoleń, których celem jest zapoznanie kandydatów  z zasadami funkcjonowania rodzin zastępczych, typowymi problemami związanymi z opieką zastępczą czy sposobami radzenia sobie
    z nimi.
  • Szkolenie  przygotowuje kandydatów do sprawowania opieki i wychowania dzieci, zaspokojenia ich potrzeb rozwojowych i kompensacji opóźnień, wspierania więzi dziecka z rodziną naturalną, zapewnienia dziecku nawiązania bezpiecznych, pozytywnych i trwałych więzi.     
  • Szkolenie obejmuje elementy prawa rodzinnego, w zakresie praw dziecka, wybrane elementy pedagogiki, psychologii rozwojowej i wychowawczej, wiedzę i umiejętności rozpoznania i oceny sytuacji rodzinnej dziecka, podstawową wiedzę o uzależnieniach oraz informacje o zadaniach i kompetencjach centrum pomocy rodzinie.
  • Szkolenie odbywa się metodą warsztatową i trwa około trzech miesięcy, w ośrodkach niepublicznych czas ten może ulegać skróceniu ze względu na częstą praktykę szkoleń weekendowych.
  • Po ukończeniu szkolenia i przejściu badań psychologicznych Kandydaci pozytywnie ocenieni przez zespół szkolący otrzymują zaświadczenie kwalifikacyjne.

 

Szkolenie prowadzone przez Publiczny Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy jest bezpłatne (uczestnicy ponoszą tylko koszty materiałów dydaktycznych).

 Starania o ustanowienie rodziny zastępczej

  • Po otrzymania powyższego zaświadczenia można rozpocząć starania o  zawiązanie rodziny zastępczej.
  • Właściwy dobór dziecka do rodziny jest niezwykle ważny i powinien uwzględniać przede wszystkim jej strukturę i możliwości optymalnego zaspokajania potrzeb dziecka. Pracownicy Ośrodków Adopcyjno Opiekuńczych dysponują bazą danych dzieci oczekujących na miejsce w rodzinach zastępczych i na tym etapie pomagają
    w ich doborze do przeszkolonych rodzin.
  •  Po zapoznaniu się z dzieckiem i wzajemnej akceptacji – lub jeśli dziecko jest rodzinie znane – kandydaci muszą złożyć wniosek do Sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania dziecka, o ustanowienie ich rodziną zastępczą dla tego dziecka.
  • Do wniosku powinny zostać dołączone wszystkie zgromadzone zaświadczenia w tym zaświadczenie kwalifikacyjne ( w przypadku rodzin niespokrewnionych).
  • Ośrodek Adopcyjno-Opiekuńczy pomoże kandydatom w przygotowaniu wniosku.
  • Wniosek o ustanowienie rodziny zastępczej kierowany jest do właściwego Sądu Rejonowego, Wydział Rodzinny i Nieletnich. Wnioskodawcami są kandydaci na rodzinę zastępczą, rodzice dziecka są zaś uczestnikami postępowania.
  • Rodzinom spokrewnionym z dzieckiem, które nie przechodzą szkolenia w Ośrodku Adopcyjno-Opiekuńczym pomocy w sformułowaniu wniosku do Sądu mogą udzielić kuratorzy sądowi, pracownicy socjalni ośrodka pomocy społecznej, powiatowego centrum pomocy rodzinie.

Ustanowienie rodziny zastępczej

  • Po rozpatrzeniu sprawy na posiedzeniu jawnym (z udziałem wnioskodawcy i uczestników) Sąd wydaje postanowienie o ustanowieniu rodziny zastępczej w osobach wnioskodawców oraz o umieszczeniu w niej dziecka.
  • Ustanowiona przez Sąd rodzina zastępcza – na własny wniosek – może ubiegać się o pomoc pieniężną.
 
© 2010 Warszawskie Centrum Pomocy Rodzinie